Skip to main content

Má fhaigheann tú toradh dearfach ar thástáil COVID-19

Uasdátaithe: 25 Feabhra 2021

Ciallaíonn toradh dearfach ar do thástáil gur aimsíodh COVID-19 (coróinvíreas)

Gheobhaidh tú do thorthaí trí theachtaireacht téacs. Glaofaidh ball den fhoireann rianaithe teagmhála ort le comhairle a chur ort agus chun sonraí do chuid gartheagmhálaithe a fháil uait.

Seo thíos an méid is gá duit a dhéanamh.

Fan i do sheomra (féin-aonrú)

Ní mór duit féin-aonrú mar go bhfuil baol ard ann go scaipfeá an víreas ar dhaoine eile.

Fan asat féin i seomra le fuinneog oscailte ar mhaithe le aerú. Seachain teagmháil le daoine eile go h-iomlán. Ná fág do sheomra mura bhfuil géarghá le cóir leighis, m,sh go gcaithfidh tú dul chuig an ospidéal.

Ná téigh go dtí an cógaslann nó go dtí an siopa ar chúis ar bith.

Más tá siopadóireacht, cógas nó oideas ag teastáil uait:

  • ordú do chuid siopadóireachta ar líne
  • cuir glaoch ar do chógaslann féachaint an féidir leo é a sheachadadh chugat
  • iarr ar dhuine éigin dul ann duit

Léigh níos mó maidir le féin-aonrú

Tá comhairle dhifriúil ann i dtaobh fhéin-aonrú do pháistí.

Má bhí gartheagmháil ag do pháistí le cás COVID-19

Féach ar fhíseáin faoi conas féin-aonrú

Do ghartheagmhálaithe

Is gartheagmhálaithe iad seo a leanas:

  • na daoine a chónaíonn leat
  • daoine a chaith níos mó ná 15 nóiméad leat laistigh d’achar 2 mhéadar
  • daoine a roinn spás dúnta leat ar feadh níos mó ná 2 uair an chloig (mar shampla, oifig, seomra cruinnithe nó córas iompar

Cad is gá do ghartheagmhálaithe a dhéanamh

Ní mór do ghartheagmhálaithe srian a chur ar a ngluaiseachtaí (fanacht sa mbaile) mar go bhféadfadh COVID-19 a bheith orthu freisin.

Ní mór do ghartheagmhálaithe daoine eile agus cúrsaí sóisialta a sheachaint an méid agus is féidir.

Má thagann comharthaí COVID-19 orthu, ba chóir dóibh féin-aonrú (fanacht ina seomra) agus glaoch a chur ar an dochtúir ginearálta chun comhairle a fháil.

Ag labhairt le do ghartheagmhálaithe

Má tá tú compordach ag inseacht do ghartheagmhálaithe go bhfuil COVID-19 ort déan é sin le do thoil.

Is féidir leat an chomhairle seo a roinnt leo freisin: Más gartheagmhálaí thú le cás COVID-19.

Má dhéanann tú é seo, cuirfidh tú stop le daoine eile a bheith ionfhabhtaithe agus cuideoidh tú le COVID-19 a chur faoi smacht.

Déanfaimid teagmháil leo freisin trí theachtaireacht téacs.

Ag ullmhú do ghlaoch ó rianú teagmhála

Nuair a fhaigheann tú toradh dearfach ar do thástáil, is smaoineamh maith é tús a chuir leis an t-eolas a theastóidh ó rianú teagmhála a bhailiú.

Déan liosta de do chuid gartheagmhálaithe

Déan liosta de na gartheagmhálaithe ar fad gur féidir leat smaoineamh orthu.

Má bhí comharthaí COVID-19 ort sular tástáladh tú:

  • cuir san áireamh daoine a raibh tú i ngartheagmháil leo suas go 48 uair an chloig sular tháinig comharthaí tinnis ort

Mura raibh comharthaí COVID-19 ort sular tástáladh tú:

  • cuir sa áireamh daoine a raibh tú i ngartheagmháil leo suas go 24 uair an chloig roimh do thástáil do COVID-19

Scríobh síos a n-ainmneacha, uimhreacha fóin agus an uair dheireanach a raibh tú i dteagmháil leo. Má tá a seoladh agus a ndáta breithe ar eolas agat, beidh sé seo ina chuidiú freisin don rianú teagmhála.

Leideanna chun do chuimhne a spreagadh

Nuair a bhíonn tú ag scríobh do liosta de ghartheagmhálaithe tabhair chun cuimhne:

  • cuairteanna sóisialta taobh amuigh de do theach, cé a bhí ann, agus cá ndeachaigh tú
  • cuairteoirí chuig do theach – d’fhéadfadh cairde, clann, oibrithe a bheith i gceist – cé chomh gar duit is a bhí siad agus cé chomh fada is a bhí siad i do theach
  • iompar – bus, traein, eitleán, tacsaí, nó síob i gcarr le duine eile
  • spórt nó imeachtaí le daoine eile
  • seirbhísí a fuair tú ar nós bearradh gruaige, áilleacht nó coinní sláinte

B’fhéidir nach bhfuil ainmneacha agus uimhreacha gach duine a raibh tú i dteagmháil leo ar eolas agat. Mar shampla, má rinne tú freastal ar imeacht nó má d’fhan tú i lóistín. Sna cásanna sin, bheadh sé ina chabhair dá bhféadfá nóta a dhéanamh de h-ainm agus de h-uimhir fóin póca an oifigigh COVID, bainisteoir an ionaid nó eagraí an imeachta.

Daoine nach bhfuil le cur ar do liosta teagmhála

Ná cuir san áireamh:

  • daoine nach raibh i ngartheagmháil leat
  • daoine a raibh tú i dteagmháil leo níos mó ná 48 uair an chloig sula dtáinig comharthaí tinnis ort, nó níos mó ná 24 uair an chloig roimh do thástáil, más rud é nach raibh comharthaí tinnis ort
  • daoine a chonaic tú uait taobh amuigh, agus nach ndearna tú teagmháil leo, mar shampla duine éigin ar feadh cúpla nóiméad níos mó ná 2 méadar uait

D’ionad oibre

Cuir glaoch ar d’fhostóir chun iad a chur ar an eolas go bhfuil do thoradh tástála dearfach do COVID-19 más amhlaidh go raibh tú i d’ionad oibre:

  • suas go 48 uair an chloig sular thosaigh do comharthaí tinnis (má tástáladh tú toisc go raibh comharthaí COVID-19 ort)
  • suas go 24 uair an chloig roimh do thoradh tástála COVID-19 dearfach (má rinneadh tástáil ort mar go raibh gartheagmháil agat ach nach raibh comharthaí COVID-19 ort)

Na daoine nach raibh i ngartheagmháil leat

Ní gá d’aon duine nach ndearna gartheagmháil leat srian a chur ar a ngluaiseachtaí má fhaigheann tusa toradh dearfach ar thástáil COVID-19. Mar shampla, daoine a bhfuil cónaí orthu le do ghartheagmhálaithe, nó cairde do ghartheagmhálaithe – ní gá dóibh aon ní a dhéanamh ach amháin má bhí gartheagmháil acu leatsa.

Ní bheidh rianaí teagmhálaithe ag glaoch orthu. Is féidir leo dul ag obair, freastal ar scoil nó cúram leanaí. Cosúil le gach duine eile, má thagann comharthaí COVID-19 orthu, ní mór dóibh glaoch ar an dochtúir teaghlaigh.

Léigh níos mó faoi ghartheagmhálaithe

Má éiríonn do chomharthaí tinnis níos measa

Má airíonn tú an-tinn, glaoigh ar do dhochtúir teaghlaigh nó Dochtúir Ginearálta lasmuigh de ghnáthuaireanta – go mór mhór má athraíonn d’analú nó má bhíonn deacrachtaí analú ort, nó má éiríonn do chasacht níos measa.

Má tá giorra-anála ort agus mura féidir leat teagmháil a dhéanamh le do Dhochtúir Teaghlaigh, glaoigh ar na seirbhísí éigeandála ag 112 nó 999

Ná téigh chuig an cógaslann nó ag an siopa. Má tá cógas ag teastáil uait, féach an ndéanfaidh do chógaslann iad a sheachadadh chugat, nó iarr ar dhuine éigin iad a bhailiú duit.

Dochtúir Teaghlaigh

Dochtúir Teaghlaigh lasmuigh de uaireanta oibre

Conas déileáil le féin-aonrú

Gach lá, éirigh agus bog timpeall an oiread agus is féidir. Má tá gairdín nó cúlchlós nó balcóin agat, téigh amach agus faigh aer úr.

Coinnigh i dteagmháil le daoine eile ar an bhfón. Abair le duine sa gclann, cara nó comharsa glaoch a chur ort cúpla uair sa lá ar an bhfón. Inis dóibh conas a airíonn tú.

Déan socraithe d’aon bhia nó cógas a theastaíonn uait a sheachadadh chuig do theach. Iarr ar dhuine na rudaí seo a fháil ar do shon, mura bhfuil an rogha ann earraí a sheachadadh. Ná téigh chuig an gcógaslann nó chuig an tsiopa tú féin mar d’fhéadfá daoine eile a chur i mbaol.

Léigh níos mó faoi chonas coinneáil go maith le linn féin-aonrú

Ag tabhairt aire do mheabhairshláinte le linn ráig COVID-19

Cén uair ar féidir leat stopadh den fhéin-aonrú

Is féidir le formhór na ndaoine stopadh den fhéin-aonrú sa dá chás a leanas:

  • mura raibh aon fhiabhras ort le 5 lá
  • má tá sé 10 lá ó fuair tú do chéad chomharthaí tinnis

Má bhí toradh dearfach agat ar do thástáil de bharr gur gartheagmhalaí tú, d’fhéadfadh sé nach mbeadh comharthaí tinnis ort. Sa chás seo, is féidir leat stopadh den fhéin-aonrú 10 lá ó dháta do thástála.

Léigh níos mó faoi stopadh den fhéin-aonrú

Díolúine tar éis ionfhabhtú COVID-19

Tá fianaise mhaith ann go mbeidh imdhíonacht agat (cosaint) ar feadh 3 mhí ar a laghad tar éis ionfhabhtú COVID-19.

Le linn na 3 mhí tar éis ionfhabhtú COVID-19:

  • chuile sheans nach mbeidh tú ionfhabhtaithe le COVID-19 arís
  • ní bheidh gá tú a thástáil arís mura dtagann comharthaí tinnis COVID-19 ort
  • ní gá duit srian a chur le do ghluaiseachtaí (fanacht sa mbaile) más gartheagmhálaí thú le duine eile a bhfuil COVID-19 air/uirthi

Ábhair Ghaolmhara

Ag teacht chugat féin tar éis COVID-19

Ag ithe go maith agus ag tú ag teacht chugat féin ó COVID-19

Ag aclaíocht nuair atá tú ag teacht chugat féin ó COVID-19

Rinneadh an t-athbhreithniú deireanach ar an leathanach: 29/10/2020
Déanfar an chéad athbhreithniú eile: 29/10/2023